Παιδιά χωρισμένων γονιών
Είναι γεγονός πως για ένα παιδί, σε οποιαδήποτε ηλικία, το διαζύγιο των γονιών του είναι τεράστιο σοκ. Όμως, έρευνες έχουν δείξει πως δεν είναι το διαζύγιο αυτό καθ’ αυτό που μπορεί να δημιουργήσει κοινωνικοψυχολογικές δυσκολίες στα παιδιά, αλλά το πώς οι ίδιοι οι γονείς θα το αντιμετωπίσουν και θα το μεταφέρουν σε αυτά.
Έτσι, ανάμεσα στους πιο σημαντικούς παράγοντες εμφανίζεται η χρονική στιγμή, ο τρόπος, η ποιότητα των σχέσεων μεταξύ των μελών της οικογένειας, το περιβάλλον, ο αριθμός των παιδιών, η ζωή πριν και μετά, η ηλικία, η προσωπικότητα, αλλά και η γενετική προδιάθεση του παιδιού στο πώς αντιμετωπίζεται και πόσο επηρεάζει την ψυχολογική κατάστασή του.
Οι πιο συνηθισμένες αλλαγές συμπεριφοράς, μετά από ένα διαζύγιο, είναι η επιθετική και πολλές φορές αντιδραστική συμπεριφορά, ειδικά στα αγόρια, καθώς επίσης και τα συμπτώματα άγχους, απομόνωσης και χαμηλής διάθεσης.
Όμως τι μπορούν να κάνουν οι γονείς για να προετοιμάσουν τα παιδιά τους και να τα βοηθήσουν να βιώσουν το διαζύγιο όσο πιο ανώδυνα γίνεται και πόσο καιρό πριν πρέπει να τα προετοιμάσουν; Ο διευθυντής του Family Center of the Jerusalem Institute for the study of Psychological Stress, G. Caplan, σε ένα άρθρο του στο Arch. Dis. Childhood, τονίζει ότι: «…είναι επιθυμητό, εάν είναι δυνατόν, η συζήτηση με τα παιδιά να γίνει συγχρόνως και με τους δυο γονείς παρόντες, γιατί έτσι θα πεισθούν ότι οι γονείς συμφωνούν. Ανάλογα με τις αντιδράσεις των παιδιών σε αυτές τις πρώτες συζητήσεις, θα κριθεί αν τέτοιου τύπου επαφές θα συνεχιστούν και πόσο συχνά, με τον έναν ή και τους δύο γονείς...», ενώ συμβουλεύει πως η συζήτηση πρέπει να γίνει μόνο μία έως δύο εβδομάδες πριν το χωρισμό για παιδιά προσχολικής ηλικίας και ένα με δύο μήνες πριν, για παιδιά 5-8 ετών. Τα μεγαλύτερα παιδιά πρέπει να προετοιμαστούν ακόμα πιο πριν. Συνεχίζει λέγοντας πως οι γονείς πρέπει να έχουν κατανοήσει τα ακόλουθα σημεία, πριν κάνουν οποιαδήποτε συζήτηση με τα παιδιά:
• Να τα ενθαρρύνετε να εκφράσουν τα συναισθήματά τους ανά πάσα στιγμή.
• Μην αναβάλλετε τη στιγμή της αποκάλυψης στα παιδιά.
• Να είστε σαφείς και ειλικρινείς, έτσι ώστε να μην τα αφήσετε να ελπίζουν σε πιθανή επανασύνδεση, εάν δεν υπάρχει αυτή η προοπτική.
• Μη βάζετε λόγια στα παιδιά, αφήστε τα να αγαπάνε και τους δύο γονείς το ίδιο και να έχουν τη δική τους κρίση.
• Πείτε τους πως δε φταίνε εκείνα για ό,τι έγινε και τονίστε τους πως η γέννησή τους ήταν ό,τι καλύτερο σας συνέβη, αλλά να είστε σίγουροι πως νιώθετε αντίστοιχα, αλλιώς το παιδί θα καταλάβει τη διαφορά.
• Μη χρησιμοποιήσετε εκφράσεις όπως: «Δεν αγαπιόμαστε πια», γιατί το παιδί θα αμφισβητήσει και την αγάπη σας γι’ αυτό.
• Πάντα να θυμάστε πως όσες διαφορές και αν υπάρχουν μεταξύ σας, θα πρέπει να βρείτε έναν κοινό κώδικα επικοινωνίας σε ό,τι αφορά στα παιδιά σας, έτσι ώστε να ακολουθούν μια κοινή γραμμή πλεύσης και από τους δύο.
• Διατηρείστε ίδιες τις καθημερινές του συνήθειες και φροντίστε να βλέπει και τους δύο γονείς όσο πιο συχνά γίνεται.
• Τονίστε τους πως ακόμα και μετά το χωρισμό δε θα χάσουν ούτε την αγάπη, ούτε την παρουσία και των δύο γονιών και βάλτε τα δυνατά σας ώστε να πετύχει αυτό.
Η πολύτιμη βοήθεια τρίτων:
Η στήριξη από αγαπημένα πρόσωπα μπορεί να είναι ιδιαίτερα ωφέλιμη για τα παιδιά, όπως συμβουλεύουν οι παιδοψυχολόγοι. Σημαντική είναι συνήθως και η συναναστροφή με άτομα, γονείς ή παιδιά, που βιώνουν ανάλογες καταστάσεις. Με αυτόν τον τρόπο, μικροί και μεγάλοι μπορούν να βρουν συμπαράσταση σε άλλους ανθρώπους, να μοιραστούν τις εμπειρίες τους και γιατί όχι, να μοιραστούν το βάρος της στενοχώριας.
ΠΡΟΣΟΧΗ!
Όσο πιο ειρηνικά επέλθει ο χωρισμός, τόσο πιο ανώδυνα θα αντιμετωπίσει το παιδί την κατάσταση. Αυτό που είναι σημαντικό να γνωρίζει σε κάθε περίπτωση, είναι πως οι γονείς του θα το αγαπούν και θα το συντροφεύουν για μια ζωή, αφού θα είναι για πάντα κομμάτι του εαυτού τους…
Της Αθηνάς Βαλανίδου, (ΒΑ) Εκπαιδευτικός Δημοτικής Εκπαίδευσης, (ΜΑ) Ειδική Εκπαίδευση, (ΜΑ) Journalism and Management
0 comments