Οι βιταμίνες στη διατροφή μας

Οι βιταμίνες είναι οργανικές ενώσεις, που είναι απαραίτητες για την ανάπτυξη και την καλή λειτουργία του οργανισμού. Ορισμένες από αυτές τις παράγει σε μικρές ποσότητες ο οργανισμός, ενώ κάποιες άλλες θα πρέπει να τις λαμβάνουμε μέσω της διατροφής.   

Υπάρχουν 16 βιταμίνες με διαφορετική χημική δομή η καθεμιά και με διαφορετικό ρόλο εργασίας στον οργανισμό. Οι βιταμίνες χωρίζονται σε δυο ομάδες τις λιποδιαλυτές, οι οποίες διαλύονται στο λίπος και είναι : A ,D ,E , K. Έχουν την τάση να αποθηκεύονται στον οργανισμό, στους ιστούς και στο
συκώτι. Σε περίπτωση ανεπαρκούς πρόσληψής τους από τις τροφές, ο οργανισμός τις συμπληρώνει από τα αποθέματά του. Η δεύτερη κατηγορία είναι οι υδατοδιαλυτές, που διαλύονται στο νερό και είναι : B1, B2, B5, B6,B9 (φολικό οξύ), B12, C. Η περίσσια ποσότητα στον οργανισμό δεν αποθηκεύεται, αλλά αποβάλλεται μέσω των ούρων και του ιδρώτα. 

Πιο κάτω υπάρχουν πληροφορίες για τις λιποδιαλυτές βιταμίνες, σχετικά με την πηγή και τις ιδιότητές τους.

Βιταμίνη Α ή β- καροτένιο
Το β- καροτένιο είναι η προβιταμίνη της βιταμίνης Α, που μετατρέπεται στον οργανισμό σε βιταμίνη Α .
Βοηθά στην εξασφάλιση υγιούς δέρματος, μηλιών και όρασης, καθώς και στην ανάπτυξη και διατήρηση των οστών και δοντιών.
Πηγές βιταμίνης Α είναι: καρότα, σπανάκι, τυρί, μαϊντανός, πιπεριές κόκκινες,
μπρόκολο, αυγά.

Βιταμίνη D
Συμβάλλει στην απορρόφηση και χρησιμοποίηση του ασβεστίου και του φωσφόρου, με αποτέλεσμα την καλή ανάπτυξη των οστών και δοντιών.
Προστατεύει από την αποδυνάμωση των μυών και ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα, σε συνδυασμό με τις βιταμίνες Α και C.
Πηγές βιταμίνης D είναι: μουρουνέλαιο, σαρδέλες, σολομός, τόνος, μανιτάρια,
συκώτι, γαλακτοκομικά προϊόντα, αυγά, βούτυρο.

Βιταμίνη Ε
Έχει αντιοξειδωτική δράση, προστατεύει τα ερυθρά αιμοσφαίρια από την πρόωρη ωρίμανση, προλαμβάνει και διαλύει τους θρόμβους, προστατεύει
τα αγγεία από την αρτηριοσκλήρυνση, μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης στεφανιαίας νόσου.
Πηγές βιταμίνης Ε είναι: ελαιόλαδο, φουντούκια, φιστίκια, μουρουνέλαιο,
ηλιόσποροι, καρύδια, δημητριακά, καλαμποκέλαιο.

Βιταμίνη Κ
Έχει καθοριστική δράση στο μηχανισμό πήξης του αίματος.
Υπάρχουν δυο είδη βιταμίνης Κ : η Κ1 που υπάρχει στα λαχανικά και η Κ2,  η οποία συντίθεται στην εντερική χλωρίδα. Υπάρχει και τρίτη βιταμίνη Κ, η Κ3, η οποία λαμβάνεται μόνο με ιατρική συνταγή.
Πηγές βιταμίνης Κ είναι: γαλακτοκομικά προϊόντα, σόγια, ντομάτα, μέλι, κρόκος αυγού, σπανάκι, πράσινα φύλλα λαχανικών.


Γιάννης Κλεάνθους, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, member of CY.DA.